تبیین رمان هیس با توجه به مولفه های پست مدرنیسم

کتاب هیس - محمدرضا کاتب




دکترعلی اصغر رهنمابرگرد - دکتری زبان وادبیات فارسی -


خلاصه مقاله:
پست مدرنیسم یکی از جنبشهای مهم و تاثیر گذار چند دهه ی اخیر در بسیاری از هنرها از جمله داستان نویسی در جهان و همچنین ایران است. ویژگی های رمان پست مدرن را می توان: شک گرایی، نسبی گرایی، روی آوری به تکثرگرایی، آمیزش فرهنگ ها و سبک های متعلق به ادوار مختلف، حضور راوی غیر قابل اعتماد، در هم شکسته شدن مرزهای زمانی و مکانی، شالوده شکنی و ساختارزدایی، قطعه قطعه شدگی، عدم انسجام، تناقض گویی، جابه جایی، طنز تلخ، چند صدایی، بازی های زبانی، توجه به ایده های هستی شناسی در برابر ایده معرفت شناسی مدرن،فرجام های نامعین و چندگانه در داستان می توان نام برد یکی از نشانه های پست مدرنیستی، ساختار شکنی یا شالوده شکنی است. داستان نویسی پسامدرن درباره خود زبان و کنش داستان نویسی در صدد سلب اقتدار از فراروایت هستند. فراروایت نظامی

دلالتی- معرفتی است که مدعی کاشف معنای نهایی یا درک حقیقت است و می کوشد سلطه خود را بر ساختار دلالتی همه متون کاشف معنای نهایی یا درک حقیقت است و می کوشد سلطه خود را بر ساختار دلالتی همه متونرمان نسبتا بلند »هیس« نوشته ی محمدرضا کاتب نیز تاثیر فراوان از این نهضتو جنبش اجتماعی- سیاسی- ادبی گرفته است. برخی از نشانه های ساختار شکنانه ی پست مدرنیستی رمان هیس عبارتند:ازتکثر گرایی، عصیان شخصیت ها نسبت به نویسنده، وحدت وجود در شخصیت ها، حضور داستان های چندگانه اما مشابه و در این مقاله سعی بر آن داریم تا با دلائل و مستندات لازم ثابت کنیم که نویسنده، رمان هیس را آگاهانه و با دیدگاه ساختار شکنانه ی پست مدرنیستی نوشته است.
شناسه ملی مقاله:
کلمات کلیدی:
ساختارشکنی،تکثرگرایی،وحدت وجود، عصیان شخصیتها، داستان داستان نویسی
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/1405757/

منصور یاقوتی درگذشت

منصور یاقوتی داستانسرای کرمانشاهی درگذشت

منصور یاقوتی داستانسرای کرمانشاهی امروز بعد از تحمل دوره‌ای بیماری دار فانی را وداع گفت.

به گزارش ایلنا، منصور یاقوتی ملقب به «گُل باخی» از داستان سرایان کرمانشاهی امروز بعد از تحمل یک دوره بیماری سرطان و در سن ۷۶ سالگی دار فانی را وداع گفت.

منصور یاقوتی پنجم دی ماه سال ۱۳۲۷ در روستای کیوه‌نان شهرستان سنقر استان کرمانشاه متولد شد؛ پس از مهاجرت خانواده‌اش به شهر کرمانشاه در هفت سالگی، تحصیلات ابتدایی در مدرسه داریوش در کرمانشاه و دوران دبیرستان را در مدرسه کزازی گذراند و موفق به دریافت دیپلم ادبی شد.

زنده یاد منصور یاقوتی اهل استان کرمانشاه، داستان‌نویس، شاعر و منتقد ادبی است. وی در زمینه داستان کوتاه و داستان بلند فارسی متون درخشانی خلق کرده و یکی از چهره‌های شاخص و مطرح در میان نویسندگان نسل دهه ۴۰ و ۵۰ ایران است.

برخی نویسندگان معاصر از منصور یاقوتی به عنوان چخوف ایران یاد می‌کنند چرا که این هنرمند کرمانشاهی در آثارش استادانه و هنرمندانه از جملات کوتاه، ادبیات قائم به ذات و به دور از تقلید استفاده کرده و همچنین بیشتر آثارش در سبک رئالیسم آفریده شده است.

آواز کوه، داستان‌های آهو دره، قصه‌های زاگرس، آئین یارسان در اساطیر قوم کرد، حماسه بابک خرم‌دین، خرچنگ بلندپرواز، دهقانان، چراغی بر فراز مادیان کوه، افسانه‌هایی از ده‌نشینان کرد، گل خاص، پاجوش، مردان فردا، سال‌های پرخاطره، با بچه‌های ده خودمان، زخم، درخت خشک و باغ پرگل بخشی از آثار و پژوهش‌های این نویسنده کرمانشاهی است.

عجایب‌ نگاری در رمان وقت تقصیر از محمد رضا کاتب

وقت تقصیر

نویسندگان

  • پریسا غفران پیر زبان ( استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه زابل)
  • فائزه عرب یوسف آبادی ( استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه زابل)
  • حیدر علی دهمرده( استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه زابل)

چکیده

عجایب‌نگاری (grotesque ) سبکی است در هنر و ادبیات که در پرداختن به موضوعاتی مانند بحران هویتی، تفکرات غیرمعمول و تلاش برای کشف خود مشهور است. این سبک در داستان‌نویسی با استفاده از شخصیت‌های عجیب و غریب و با تلفیق عناصر متناقض‌نما با خشونت و به نمایش گذاشتن تصاویر انزجارآور و متهوع جایگاه قابل توجهی پیدا کرده است. وقت تقصیر نوشتۀ محمدرضا کاتب یکی از رمان‌های موفق در این شیوه است. عجایب‌نگاری در رمان وقت تقصیر به بیان احساسات و تجربیاتی می‌پردازد که به دلیل محدودیت‌های اعتقادی و فرهنگی به راحتی نمی‌تواند، بیان شود. کاتب در این رمان، از طریق ترکیب برخی از عناصر متضاد و متناقض با عناصر مختلفی از جمله مفاهیم عرفان و سیر و سلوک در نوع و روش خاصی برای حصول و رسیدن به حقیقت، موفق به خلق اثری با ویژگی‌های عجایب‌نگاری شده است. هدف در این پژوهش واکاوی مؤلفه‌های عجایب‌نگاری در رمان فوق بر مبنای نظریة رابرت داگان است. روش انجام این پژوهش تحلیلی توصیفی است که از طریق یادداشت‌برداری کتابخانه‌ای انجام شده است. نتایج اولیه حاکی از آن است که اصلی‌ترین مؤلفه-های عجایب‌نگاری در این رمان به ترتیب اهمیت عبارت است از: ابهام، تناقض، مضامین خشن، تلخند، ویژگی‌های جسمانی نامتعارف، مضامین انزجارآور.

کلیدواژه‌ها

  • رمان
  • وقت تقصیر
  • مؤلفه‌های عجایب‌نگاری
  • محمدرضا کاتب
  • رابرت داگان